حقوق کودک: من چه حقوقی دارم؟

حق و حقوق چیزی است که هر کودکی دارد و یا باید داشته باشد. همه‌‌ی کودکان حقوق یکسانی دارند. لیستی از این حقوق در پیمان‌‌نامه‌‌ی حقوق کودک سازمان ملل متحد آورده شده‌‌است. تقریباً همه‌‌‌‌ی کشور‌‌ها آن را امضا کرده‌‌‌‌اند. تمام این حقوق به هم مرتبط بوده و همه به یک اندازه مهم هستند. گاهی منظور از واژه‌‌ی حقوق این است که در یک شرایط خاص، صلاح کودکان در چه چیزی است و چه چیزی برای زندگی و جلوگیری از آسیب دیدن آن‌‌ها از اهمیت ویژه‌‌ای برخوردار است. هر چه بزرگ‌‌تر شوید، مسئولیت تصمیم‌‌ها و بهره بردن از حقوق‌‌تان بیشتر به عهده‌‌‌‌ی خود شما واگذار می‌‌شود.

ماده 1

هر شخصی که زیر 18 سال سن داشته باشد، دارای این حقوق است.

ماده 2

همه‌‌ی کودکان این حقوق را دارند و فرقی نمی‌‌کند که چه کسی هستند، کجا زندگی می‌‌کنند، شغل والدینشان چیست، چه مذهبی دارند، دختر‌‌ هستند یا پسر، چه فرهنگی دارند، معلولیتی دارند یا نه، ثروتمند هستند یا فقیر. با هیچ کودکی نباید به هیچ عنوان، ناعادلانه رفتار کرد.

ماده 3

بزرگ‌‌تر‌‌ها باید کاری را انجام بدهند که به صلاح شما‌‌‌‌ست. وقتی بزرگ‌‌تر ها تصمیمی می‌‌گیرند، باید دقت کنند این تصمیم، چه تاٌثیری بر کودکان دارد.

ماده 4

اطمینان حاصل کردن از رعایت حقوق شما از وظایف دولت است. دولت باید در حفظ این حقوق به خانواده‌‌ی شما کمک کند و محیطی فراهم کند که شما فرصت رشد و شکوفایی داشته باشید.

ماده 5

خانواده‌‌ی شما موظف است به شما کمک کند از حقوق خود استفاده کنید و اطمینان حاصل کند حقوق شما رعایت می‌‌شوند.

ماده 6

این حق شماست که زندگی کنید.

ماده 7

این حق شماست که برای خود نامی داشته باشید و این نام باید توسط دولت به رسمیت شناخته شده باشد. این حق شماست که ملیتی خاص داشته باشید (اهل یک کشور باشید).

ماده 8

این حق شماست که هویت خاص خود را داشته باشید- مدرکی که نشان بدهد شما که هستید. هیچ کس نباید این هویت را از شما بگیرد.

ماده 9

این حق شماست که با والدین خود زندگی کنید، مگر اینکه این مساله به ضرر شما باشد. این حق شماست که با خانواده‌‌‌‌ای زندگی کنید که از شما نگهداری کند.

ماده 10

اگر در کشوری به غیر از محل زندگی والدینتان ساکن هستید، این حق شماست که با آن‌‌ها زندگی کنید.

ماده 11

این حق شماست که از شما در برابر آدم‌‌ربایی محافظت شود.

ماده 12

این حق شماست که نظر خود را بیان کنید و بزرگ‌‌تر‌‌ها نیز آن را جدی بگیرند.

ماده 13

شما حق دارید در مورد همه چیز اطلاعاتی کسب کنید و نظر خود را در صورتی که به دیگران آسیب نرساند و توهین‌‌آمیز نباشد، از راه صحبت کردن، نقاشی، نوشتن و یا هر راه دیگری منتقل کنید.

ماده 14

این حق شماست که دین و اعتقادات خود را انتخاب کنید. والدینتان باید به شما کمک کنند تصمیم بگیرید چه چیزی خوب و یا بد است و صلاح شما در چیست.

ماده 15

این حق شماست که مادامی که باعث آزار دیگران نشوید، دوستانتان را خودتان انتخاب کنید و گروه تشکیل دهید و یا عضو گروه خاصی شوید.

‌‌ماده 16

داشتن حریم خصوصی حق شماست.

ماده 17

این حق شماست که اطلاعات مهم مربوط به رفاه و سلامت خود را از رادیو، روزنامه، کتاب، کامپیوتر و منابع دیگر به دست آورید. بزرگ‌‌تر ها باید دقت کنند اطلاعاتی که در دسترس شما قرار می‌‌گیرد به شما آسیبی نمی‌‌رساند و همچنین باید در پیدا کردن و فهم این اطلاعات به شما کمک کنند.

ماده 18

این حق شماست که در صورت امکان توسط والدینتان تربیت شوید.

ماده 19

این حق شماست که در برابر آسیب‌‌ و آزار‌‌های ذهنی و جسمی از شما محافظت شود.

ماده 20

این حق شماست که در صورتی که امکان زندگی با والدینتان وجود نداشته باشد، از حمایت و کمک‌‌های ویژه بهره‌‌مند شوید.

ماده 21

این حق شماست که اگر کسی شما را به فرزندخواندگی پذیرفت و یا اگر در پرورشگاه زندگی می‌‌کنید، از حمایت و امنیت لازم برخوردار باشید.

ماده 22

اگر در کشوری پناهنده باشید (مجبور به ترک خانه‌‌ی خود و زندگی در کشور دیگری شده باشید) علاوه بر حقوق این پیمان‌‌نامه باید برای شما اقدامات حفاظتی‌‌ ویژه‌‌ای در نظر گرفته شود.

ماده 23

این حق شماست که اگر معلولیتی دارید، علاوه بر حقوق ذکر شده در این پیمان‌‌نامه، به مراقبت و آموزش ویژه دسترسی داشته باشید.

ماده 24

این حق شماست که به بهترین خدمات بهداشتی، آب آشامیدنی سالم، غذای مقوی، محیط امن و پاک و اطلاعات لازم برای سلامت خود دسترسی داشته باشید.

ماده 25

اگر تحت مراقبت کسی بوده و یا تحت هر شرایط دیگری دور از خانه زندگی می‌‌کنید، باید کسی باشد که شرایط زندگی شما را بررسی کند تا مطمئن شود مناسب شما هست یا نه.

ماده 26

این حق شماست که اگر وضع مالی خوبی ندارید و نیازمند هستید، از دولت کمک دریافت کنید.

ماده 27

این حق شماست که غذا، پوشاک و مکانی امن برای زندگی داشته باشید و نیاز‌‌های اولیه‌‌ی خود را برطرف کنید. نباید وضع شما به گونه‌‌ای باشد که شما را از بسیاری از کار‌‌هایی که کودکان دیگر انجام می‌‌دهند، محروم کند.

‌‌ماده 28

این حق شماست که به سیستمی آموزشی با کیفیت مناسب دسترسی داشته باشید و شما را تشویق کنند تحصیلات خود را تا بالاترین سطح ممکن ادامه دهید.

ماده 29

تحصیلات شما باید به شما کمک کند از استعداد و توانایی‌‌های خود استفاده کنید و آن‌‌ها را پرورش دهید.همچنین باید به شما کمک کند یاد بگیرید چگونه در آرامش زندگی کرده، از محیط زیست حفاظت کنید و به دیگران احترام بگذارید.

ماده 30

این حق شماست که مطابق فرهنگ، دین و زبان خود و یا هر فرهنگ، دین و زبانی که خود انتخاب می‌‌کنید، زندگی کنید. لازم است از این حق گروه‌‌های اقلیتی و بومی محافظت شود.

ماده 31

این حق شماست که بازی و استراحت کنید.

ماده 32

حفاظت از شما در برابر کاری که به شما آسیب می‌‌رساند و برای سلامتی و تحصیلاتتان بد است، حق شماست.

ماده 33

حفاظت در برابر داروهای مضر و تجارت مواد مخدر، حق شماست.

ماده 34

دوری از هر‌‌گونه آزار جنسی، حق شماست.

ماده 35

هیچ شخصی حق دزدیدن و یا فروش شما را ندارد.

ماده 36

حفاظت از شما در برابر هرگونه استثمار (سوء استفاده)، حق شماست.

ماده 37

هیچ شخصی حق ندارد شما را به طور ناعادلانه و به گونه‌‌ای که به شما آسیب برساند، تنبیه کند.

ماده 38

این حق شماست که به دور از جنگ باشید و در برابر آن از شما محافظت شود. کسی نمی‌‌تواند کودکان زیر 15 سال را به شرکت در جنگ و پیوستن به ارتش مجبور کند.

ماده 39

دریافت کمک در صورتی که آسیب دیده باشید، با شما رفتار بدی شده باشد و یا به حال خود رها شده باشید، حق شماست.

ماده 40

دریافت کمک قانونی و برخوردی عادلانه در سیستم قضایی که به حقوق شما احترام می‌‌گذارد، حق شماست.

ماده 41

اگر قوانین کشورتان به نحو بهتری نسبت به این پیمان‌‌نامه، حافظ حقوق شما هستند، باید به آن‌‌ قوانین عمل شود.

ماده 42

این حق شماست که از حقوق خود آگاه باشید! بزرگ‌‌تر‌‌ها باید نسبت به این حقوق آگاه باشند و به شما نیز کمک کنند آن‌‌ها را یاد بگیرید.

ماده 43 تا 54

این مواد توضیح می‌‌دهند چگونه دولت‌‌ها و سازمان‌‌های بین‌‌المللی مانند یونیسف به گونه‌‌ای عمل می‌‌کنند که حقوق کودکان محفوظ بماند.